Vớ y khoa là gì? Có bao nhiêu loại vớ y khoa hỗ trợ giãn tĩnh mạch?

Vớ y khoa là một loại vớ đặc biệt chuyên được sử dụng trong y tế, tùy theo mục đích sử dụng mà có thể mang vớ từ chân đến đùi hoặc đầu gối.

Mang vớ y khoa là một biện pháp điều trị hay được sử dụng. Khi mang vớ với áp lực phù hợp, các van tĩnh mạch bị giãn sẽ khép lại. Điều này hỗ trợ hạn chế máu chảy ngược xuống bàn chân làm giảm hiện tượng nổi gân xanh ở chân, nặng chân và sưng phù.

Vớ y khoa giãn tĩnh mạch có 3 dạng cơ bản là:

  • Vớ y khoa giãn tĩnh mạch dạng đùi.
  • Vớ y khoa giãn tĩnh mạch dạng bó gối.
  • Vớ y khoa giãn tĩnh mạch dạng gót.

Áp lực tĩnh mạch của vớ y khoa và chức năng điều trị

Tùy vào từng nhu cầu sử dụng mà bác sĩ sẽ hướng dẫn bạn chọn những loại vớ y khoa phù hợp. Thông thường vớ y khoa được chia làm 3 loại chính là:

  • Class 1 (CCL1): Áp lực tạo 20 – 30 mmHg (Áp lực ở cổ chân là 20 và ở bắp chân là 30).
  • Class 2 (CCL2): Áp lực tạo 30 – 40 mmHg (Áp lực ở cổ chân là 30 và ở bắp chân là 40).
  • Class 3 (CCL3): Áp lực tạo 40 – 50 mmHg (Áp lực ở cổ chân là 40 và ở bắp chân là 50).

Chọn vớ y khoa đúng size là yếu tố quan trọng nhất quyết định hiệu quả của phương pháp điều trị giãn tĩnh mạch. Bạn cần chú ý bạn tăng hay giảm cân và sự thay đổi tình trạng phù, phải đổi vớ kích thước khác.

Chức năng điều trị của các mức áp lực tĩnh mạch

Vớ y khoa hỗ trợ điều trị giãn tĩnh mạch ở các mức áp lực có các chức năng khác nhau như:

  • Class 1 (CCL1): Giúp giảm sưng chân vừa phải, giãn tĩnh mạch từ trung bình đến nặng hoặc phù nề, liệu pháp sau phẫu thuật.
  • Class 2 (CCL2): Hỗ trợ điều trị viêm tĩnh mạch, huyết khối tĩnh mạch và cho bệnh nhân bị bong gân tĩnh mạch sau phẫu thuật hoặc bệnh nhân huyết khối tĩnh mạch sâu.
  • Class 3 (CCL3): Sử dụng cho sưng dưới chi, loét, xơ cứng bì và bệnh nhân phù bạch huyết không hồi phục.

Hướng dẫn lựa chọn các kích cỡ vớ phù hợp

Điều quan trọng đầu tiên là cách lựa chọn kích cỡ vớ có áp lực phù hợp. Vì vậy, nên đo số vòng chân để chọn đúng size. Nếu đổi size lớn hơn đồng nghĩa với việc áp lực tạo ra sẽ thấp hơn bình thường, do đó lực ép lên tĩnh mạch không đủ để làm khép van tĩnh mạch, hiệu quả điều trị sẽ kém.

  • Vớ dạng bó gối: Đo vòng dưới đầu gối và vòng trên đầu gối. Khoảng cách giữa vòng đùi với đầu gối là 6cm.
  • Vớ dạng đùi: Đo vòng cổ chân, bắp chân và bắp đùi.
  • Vớ dạng gót: Đo vòng cổ chân.

Lưu ý: Các bạn cần đo chân lúc chân đang thư giãn, không căng cơ (do đi lại nhiều hoặc vận động thể thao).

Hướng dẫn lựa chọn size vớ gối

Sử dụng thước dây để đo các vòng chân:

  • Đo vòng dưới đầu gối – phần nhỏ nhất ở cổ chân, gần mắt cá chân.
  • Đo vòng trên đầu gối –  phần bắp đùi cách đầu gối khoảng 6cm.

Sau khi đo, tra cứu kích thước trong bảng sau:

SizeSố đo vòng dưới đầu gối (cm)Số đo vòng trên đầu gối (cm)
S3035
M3539
L3943
XL4347
2XL4752

Hướng dẫn lựa chọn size vớ đùi

Sử dụng thước dây để đo các vòng chân:

  • Đo vòng cổ chân – phần nhỏ nhất của cổ chân, gần mắt cá chân.
  • Đo vòng bắp chân – phần lớn nhất dưới đầu gối.
  • Đo vòng bắp đùi – phần lớn nhất trên đầu gối.

Sau khi đo, tra cứu kích thước trong bảng sau:

SizeSố đo vòng cổ chân (cm)Số đo vòng bắp chân (cm)Số đo vòng bắp đùi (cm)
 S19-2125-3147-55
M21-2330-3654-62
L23-2535-4061-66
XL25-2738-4565-70
2XL27-2944-4869-75

Hướng dẫn lựa chọn size vớ gót

Sử dụng thước dây để đo các vòng chân:

  • Đo vòng cổ chân – phần nhỏ nhất của cổ chân, gần mắt cá chân.

Sau khi đo, tra cứu kích thước trong bảng sau:

SizeĐo vòng cổ chân (cm)
S16-19
M19-22
L22-25
XL25-28
2XL28-31

Hướng dẫn cách mang các loại vớ y khoa

Khi mang vớ, bạn nên tháo bỏ các vật nhọn hoặc kim loại (như nhẫn, đồng hồ…) có thể gây vết xước làm hỏng vớ. Trong lúc mang vớ, không dùng móng tay kéo vớ, dùng mặt bên trong bàn tay mềm mại để mang vớ. Có thể dùng găng tay cao su nếu móng tay bạn dài.

Những lần đầu có thể thao tác mang vớ hơi khó, nhưng với những chỉ dẫn sau đây sẽ giúp bạn mang vớ nhanh hơn mỗi ngày.

Hướng dẫn cách mang vớ dạng bó gối

Các bước mang vớ:

  • Bước 1: Mang miếng vải lót.
  • Bước 2: Mang vớ y khoa trong bên ngoài miếng vải lót.
  • Bước 3: Dùng hai tay kéo vớ lên từ từ và đều từ mắt cá chân, bắp chân để có được áp lực chính xác và hiệu quả nhất.
  • Bước 4: Điều chỉnh độ thả thích hợp để có được sự phân bố áp lực đều cả đôi chân.
  • Bước 5: Rút miếng vải lót ra, kiểm tra phần gót chân với ngón chân cho đúng vị trí.

Hướng dẫn cách mang vớ dạng đùi

Cách 1

  • Dùng hai tay nắm hai bên miệng vớ và kéo lên.
  • Kéo với qua khỏi bàn chân, càng lên cao càng tốt.
  • Chọn một đoạn giữa thân vớ có thể nắm được hai bên và kéo lên tiếp tục, càng cao càng tốt.
  • Ở những đoạn vớ bị chùn/đùn hoặc bị gấp, kéo vớ xuống qua chỗ đó rồi lại kéo lên trở lại. Lặp lại thao tác đó để loại bỏ những chỗ vớ bị đùn, gấp.
  • Kiểm tra vớ ngay đúng vị trí gót chân.

Cách 2

  • Lộn trái vớ, đến vị trí gót vớ.
  • Đưa bàn chân vào, kéo vớ lên cho đến khi bàn chân ngay ngắn và gót chân đúng vị trí gót vớ.
  • Dùng tay nắm hai bên miệng vớ và kéo lên đều tay.

Hướng dẫn cách mang vớ dạng gót

Các bước mang vớ y khoa dạng gót:

  • Bước 1: Mang miếng vải lót.
  • Bước 2: Mang vớ y khoa trong bên ngoài miếng vải lót.
  • Bước 3: Dùng hai tay kéo vớ lên từ từ và đều từ mắt cá chân để có được áp lực chính xác và hiệu quả nhất.
  • Bước 4: Điều chỉnh độ thả thích hợp để có được sự phân bố áp lực đều cả đôi chân.
  • Bước 5: Rút miếng vải lót ra, kiểm tra phần gót chân với ngón chân cho đúng vị trí.

Lưu ý: Đối với trường hợp người lớn tuổi đau cơ, khớp tay hoặc đau lưng không cúi xuống mang vớ được. Bạn nên tìm hiểu cách mang vớ bằng khung hỗ trợ. Khung này do nhà sản xuất thiết kế giúp mang vớ mà không tốn nhiều sức.

Lời khuyên trong cách sử dụng vớ y khoa

  • Bạn phải mang vớ suốt ngày và bỏ ra vào ban đêm. Nếu bạn không thể chịu đựng mang vớ suốt ngày thì ban đầu hãy mang trong ít giờ cho quen rồi sau tăng dần.
  • Kiểm tra thường xuyên xem vớ có bó chặt gây đau hay kẹp vào da ở miệng vớ không. Vì nó có thể làm ngắt dòng máu và có nguy cơ gây huyết khối.
  • Phải theo dõi các vấn đề của dòng máu ở chân và bàn chân, ít nhất là một lần trong ngày.
  • Nếu da bị nứt, lạnh, tái hay tìm, bị tê hoặc có cảm giác như kim châm kéo dài khi mang vớ thì phải hỏi ý kiến của bác sĩ. Có thể bạn phải đổi vớ có kích thước và cường độ khác để giữ cho dòng máu đi xuống chân tốt.

Cách bảo quản vớ y khoa hỗ trợ giãn tĩnh mạch

  • Có thể giặt máy hoặc giặt tay bằng nước ấm với xà phòng trung tính. Nên cho vớ vào túi giặt nếu giặt bằng máy. Tránh dầu mỡ, clo và các chất tẩy trắng khi giặt vớ.
  • Phơi vớ ở nơi thoáng mát, tránh nhiệt độ cao và ánh nắng trực tiếp.
  • Không ủi (là), sấy vớ.
  • Không vặn, xoắn, kéo chỉ hoặc dùng kéo cắt chỉ trên vớ.
  • Nếu vớ bị bám bẩn, làm sạch vớ bằng miếng xốp mềm, ẩm.

Câu hỏi thường gặp khi sử dụng vớ y khoa

Làm sao khi mang vớ đùi thường bị tuột?

Khi mang vớ, kéo vớ cao lên đến gần đáy quần. Vớ dãn 3 chiều cho phép bạn kéo lên cao dù người cao hay thấp. Khi kéo vớ lên, lưu ý kéo căng đều tay từ cổ chân lên đến đùi. Thao tác đúng sẽ giúp vớ ôm sát và bám chắc hơn.

Khi mang vớ y khoa bị ngứa phải làm gì?

Sử dụng phấn trẻ em thoa đều lên da trước khi mang vớ giúp giảm cảm giác ngứa rất hiệu quả. Tuần đầu tiên mang vớ y khoa có thể có cảm giác ngứa da nhẹ do áp lực điều trị. Bạn nên tiếp tục mang vớ, tình trạng ngứa sẽ giảm dần.