Viêm tủy răng là nguyên nhân phổ biến nhất gây đau răng và mất răng. Bệnh gây sưng, đau răng, sẽ nhạy cảm với cả thức ăn nóng và lạnh.

Viêm tủy răng: nguyên nhân và cách điều trị
Viêm tủy răng gây ra những cơn đau nhói sâu khó chịu

Viêm tủy răng là bệnh gì?

Tủy răng là một tổ chức đặc biệt gồm mạch máu, thần kinh… nằm trong một hốc giữa ngà răng (hốc tủy răng). Các tổ chức tủy răng thông với cơ thể qua các lỗ rất nhỏ ở cuống răng.

Có thể nói, tủy răng có vai trò như trái tim của răng, nơi cung cấp dinh dưỡng, duy trì sự sống và sự bền chắc của răng. Các vấn đề gặp phải ở ngà răng cũng được tủy răng sửa chữa và phục hồi theo thời gian. Cảm nhận ê buốt, nóng, lạnh, đau khi ăn thức ăn hoặc do nhiều nguyên nhân khác mà chúng ta có được là nhờ dây thần kinh có trong tủy răng dẫn truyền tín hiệu. Điều này giúp phát hiện sớm bệnh lý răng miệng và điều trị dễ dàng hơn.

Một răng bình thường có từ 1 – 4 ống tủy, trong đó răng cửa thường chỉ có 1 ống tủy, còn răng cối lớn có từ 3 – 4 ống tủy. Cấu trúc tủy răng rất phức tạp, thay đổi khác nhau ở mỗi răng, mỗi người và còn phụ thuộc vào độ tuổi.

Tình trạng viêm ở tủy và các mô quanh chân răng được gọi là viêm tủy răng. Đây là phản ứng của tủy để chống lại những tác nhân gây bệnh. Bệnh có thể diễn biến qua nhiều giai đoạn, nhiều dạng thương tổn khác nhau: viêm tủy răng có hồi phục (tiền tủy viêm), viêm tủy răng cấp, viêm tủy mạn tính.

Có 2 dạng viêm tủy răng:

  • Viêm tủy có hồi phục: đây là giai đoạn sớm của quá trình viêm tủy răng, tổn thương viêm có giới hạn và có thể hồi phục được bằng điều trị nha khoa (loại bỏ nguyên nhân gây viêm).
  • Viêm tủy không hồi phục: xảy ra khi tủy răng bị tổn thương hoàn toàn bởi quá trình viêm.

Nguyên nhân gây ra viêm tủy răng

Viêm tủy thường bắt đầu từ sâu răng không chữa trị kịp thời, những vi khuẩn tồn tại ở trong miệng, xâm nhập tủy răng chủ yếu qua các lỗ sâu và gây bệnh. Ngoài ra còn có các nguyên nhân khác như răng bị vỡ, mẻ, do chấn thương làm đứt mạch máu nuôi tủy răng, mòn răng quá nhiều, viêm tủy do viêm quanh răng.

Ngoài ra, hóa chất (nhiễm độc chì, thủy ngân…), sang chấn cũng có thể là nguyên nhân gây viêm.

Viêm tủy răng thường gặp hơn ở những người có thói quen ăn uống, vệ sinh răng miệng không tốt như:

  • Chế độ ăn uống có quá nhiều đường gây sâu răng.
  • Vệ sinh răng miệng kém, tạo điều kiện cho vi khuẩn phát triển cùng các mảng bám chân răng.
  • Dùng thức ăn quá nóng hoặc quá lạnh làm tổn thương tủy răng.
  • Ăn chung cả thực phẩm nóng và lạnh.
Viêm tủy răng: nguyên nhân và cách điều trị
Sâu răng là một nguyên nhân gây ra bệnh

Những dấu hiệu nhận biết viêm tủy răng

Dấu hiệu đầu tiên của viêm tủy răng là đau. Đau có thể đột ngột, dữ dội, và theo mạch đập, hoặc có thể âm ỉ, khó chịu.

Các biểu hiện khác như:

  • Ê buốt răng khi ăn uống đồ lạnh, ngọt, kéo dài chỉ vài giây
  • Răng không đau khi gõ
  • Răng bị nứt, gãy
  • Bị viêm quanh chân răng
  • Cảm giác răng bị trồi lên cao
  • Sốt
  • Sưng hạch bạch huyết
  • Hơi thở có mùi hôi
  • Có vị lạ trong khoang miệng và làm người bệnh khó chịu.

Nếu viêm tủy răng nặng hơn, cơn đau nhói ở răng bệnh cũng kéo dài hơn có khi đến vài giờ, cơn đau nặng hơn về ban đêm hoặc khi có kích thích nóng, lạnh.

Răng chết tủy không được điều trị dẫn đến viêm quanh chóp chân răng, áp xe quanh chóp răng và có thể sẽ phát sinh các biến chứng như viêm quanh cuống răng, rụng răng, viêm xương, viêm hạch rất nguy hại cho sức khỏe.

Khi răng có các triệu chứng như: lỗ sâu lớn, răng bị sang chấn kèm theo các dấu hiệu đau nhức từng cơn tự nhiên (đau tăng dần về đêm), răng bị đổi màu bất thường… phải đến bác sĩ ngay để được khám và điều trị vì có thể tủy răng đã bị viêm hoặc hoại tử.

Cách điều trị viêm tủy răng

Khi ở giai đoạn viêm tủy có khả năng phục hồi bạn có cảm những cơn đau thoáng qua, những ê buốt khi ăn đồ nóng hay lạnh, lúc đó bạn cần đến nha sĩ thăm khám, ở giai đoạn sớm bạn có thể chỉ cần uống kháng sinh mà chưa cần chữa tủy.

Khi bạn bị cơn đau hành hạ quá nhiều, quá đau bởi hoạt động của các tế bào và lượng máu lưu thông làm tăng áp lực bên trong tủy khi tủy bị viêm. Lúc này nha sĩ sẽ lấy phần tủy răng chứa nhiều vi khuẩn và bạn sẽ cảm thấy hết đau dần.

Tủy sau khi được loại bỏ, nha sĩ sẽ tiến hành làm sạch và trám bít ống tủy.

Một trường hợp khác, răng bị hư hại không còn chức ăn nhai cũng như không thể cứu chữa và nếu giữ lại sẽ gây nên nhiều bất lợi cho người bệnh, nha sĩ sẽ tiến hành nhổ bỏ. 

Thuốc kháng sinh, kháng viêm, giảm đau có thể được chỉ định nhằm giúp hạn chế các triệu chứng của viêm tủy răng, đem lại cảm giác thoải mái cho người bệnh.

Tuy nhiên, cần lưu ý rằng việc lấy tủy răng vẫn có thể gây ra một số ảnh hưởng lâu dài nếu kỹ thuật không tốt hoặc chăm sóc răng miệng sau lấy tủy không tốt như: răng yếu, dễ sứt mẻ, răng xỉn màu, lấy tủy tác động vào xoang mũi, làm giảm tuổi thọ của răng, gây đau răng, viêm tủy răng xung quanh,…

Trong quá trình điều trị, bệnh nhân cũng cần lưu ý thực hiện vệ sinh răng miệng thường xuyên và đúng cách. Tốt nhất không nên ăn những thực phẩm cứng, đồ ăn quá nóng hoặc quá lạnh. Thường xuyên khám răng, tốt nhất nên khám định kỳ 6 tháng/lần. Đối với những trường hợp đang điều trị thì nên thăm khám theo đúng lịch hẹn của bác sĩ.